Overbevolking in gevangenissen: wat vraagt extra slaapcapaciteit van de inrichting?
De Belgische gevangenissen zitten al geruime tijd boven hun capaciteit. Eind 2025 sliepen er bijna 700 gedetineerden op de grond, in maart 2026 werd met 701 grondslapers een nieuw record gemeten, en in Hasselt waren de reservematrassen op. In de gevangenis van Mechelen verblijven volgens VRT NWS ongeveer 150 gedetineerden op 84 plaatsen. Ook in Nederland is de celcapaciteit al jaren een terugkerend onderwerp.
Hoe het capaciteitsprobleem wordt opgelost, is een politieke kwestie. Wie verantwoordelijk is voor de inrichting en het facilitair beheer, staat voor een andere vraag: hoe houdt u een cel veilig en hygiënisch als er meer mensen verblijven dan waarvoor hij is ingericht? In dit artikel kijken we wat extra slaapcapaciteit concreet vraagt van matrassen, beddengoed en de rest van de inrichting.
Voor de belevingsruimte
Voel zelf hoe het anders kan! Kies voor een vertrouwde omgeving die is voorbereid op iedere situatie. Het is mogelijk met de producten van Ridder Safe & Secure. Voor onderstaande zeven ruimtes bieden wij een complete inrichting. Uiteraard leveren wij ook maatwerk voor andere ruimtes. Wij gaan hierover graag met u in gesprek. Klik op de kamers voor meer informatie.
Specialist in de markt
Voor ingesloten
Passende oplossing
Voor uw situatie
Maatwerk
In veel gevallen een optie
Veiligheid
In het echt ervaren
Wat overbevolking betekent voor de cel zelf
Een matras op de vloer is een ander risico dan een matras op een brits
Een matras die op de vloer ligt, ligt in de looproute, dicht bij het toilet en vaak tegen de deur. Hij wordt vaker betreden, sneller nat en komt eerder in aanraking met vuil. De bekleding moet dus niet alleen vloeistofdicht zijn, maar ook bestand tegen schuren en lopen. Een gladde, gecoate bekleding zoals die van de Decotex celmatras is in een paar handelingen schoon te nemen, ook als de matras overdag tegen de wand wordt gezet.
Meer mensen in een cel betekent meer brandlast
Elke extra matras, deken en persoonlijke bezitting in een cel is extra brandbaar materiaal. Bij meerdere bewoners neemt bovendien de kans toe dat iemand iets in brand steekt, uit onvrede of als signaal. Juist dan moet alles wat in de cel ligt brandvertragend zijn: niet alleen de matrassen op de vaste bedden, maar ook de noodmatrassen. Meer over normen leest u in ons artikel over brandveiligheidsnormen voor meubilair.
Hygiëne onder druk
Als meer mensen dezelfde ruimte delen en één van hen op de vloer slaapt, wordt reinigbaarheid belangrijker. Matrassen en kussens met een vloeistofdichte, bacterie- en schimmelwerende bekleding voorkomen dat vocht in de kern trekt. Losse dekens en lakens zijn het lastigst schoon te houden. Daar biedt disposable beddengoed uitkomst: elke gebruiker een schone set, zonder extra wasstroom.
Spanning en vernielingen
Overbevolking zorgt voor spanning, en die spanning ziet u terug in vernielingen. Een matras die met de hand open te scheuren is, levert stroken en vulling op die een risico vormen. Kies voor cellen met een verhoogd risico daarom een matras met een hoge scheurweerstand, zoals de Fortex celmatras, of een naadloze, warmtegelaste uitvoering. Hoe de inrichting gedrag beïnvloedt, leest u in ons artikel over de fysieke inrichting van een cel en gedrag.
Tijdelijke capaciteit goed inrichten
Houd een reservevoorraad aan die past bij de cellen
In Hasselt raakten eind 2025 de reservematrassen op. Een buffer aan celmatrassen voorkomt dat er bij een piek een matras uit een andere ruimte of een matras zonder de juiste bescherming wordt gebruikt. Stem die voorraad af op de maten van de britsen en bedden in de inrichting, zodat een reservematras ook goed past zodra hij op een bed komt.
Kies één uitvoering per type ruimte
Bij een snelle uitbreiding is het verleidelijk om te bestellen wat direct leverbaar is. Op langere termijn werkt het beter om per type ruimte één vaste matras te kiezen en de specificaties vast te leggen. Dan bestelt u bij elke piek of vervanging dezelfde matras bij, met dezelfde brandnorm en dezelfde reinigingsinstructie voor het personeel. Op de pagina matrassen voor politiecellen en detentie ziet u welke matras wij per ruimte adviseren.
Denk aan de hele slaapplaats, niet alleen aan de matras
Een extra slaapplaats bestaat uit meer dan een matras: een kussen, een deken, soms kleding en servies. In Hasselt meldde de Commissie van Toezicht niet alleen een tekort aan matrassen, maar ook aan borden en bestek. In een volle cel waar spanningen oplopen, is onbreekbaar servies en bestek daarom geen luxe.
Maak een tijdelijke oplossing niet permanent
Een matras op de vloer is een noodoplossing. Internationale normen gaan uit van een eigen bed voor iedere gedetineerde, zo benadrukte de Centrale Toezichtsraad voor het Gevangeniswezen in de reportage over Mechelen. Blijft extra capaciteit langer nodig, kijk dan naar een vaste slaapplaats, zoals een bedbank met verdieping voor de matras of een molestbestendig bed.
Ook in arrestantencomplexen en de zorg
Krapte speelt niet alleen in gevangenissen. Ook in arrestantencomplexen en zorginstellingen wordt met wisselende bezetting gewerkt. Voor GGZ, TBS en jeugdzorg hebben we een aparte selectie molestbestendige matrassen voor de zorg.
Wat zit er in de Safe & Secure SampleBox?
Conclusie
Hoe de capaciteitsproblemen worden opgelost, wordt buiten de muren van de inrichting beslist. Wat er binnen die muren gebeurt, is wel te beïnvloeden. Brandvertragende, vloeistofdichte en scheurvaste matrassen, beddengoed dat makkelijk schoon of eenmalig te gebruiken is, en een reservevoorraad die past bij de cellen: daarmee blijft een overvolle cel zo veilig en hygiënisch mogelijk, voor gedetineerden en voor personeel.
Wilt u uw voorraad celmatrassen aanvullen of vervangen? Lees ook wanneer een celmatras aan vervanging toe is, of vraag direct een offerte voor celmatrassen aan.
Veelgestelde vragen
Hoeveel gedetineerden slapen er in België op de grond?
Dat aantal schommelt. Eind 2025 waren het er bijna 700, in januari 2026 daalde het tot 482 en in maart 2026 werd met 701 een nieuw record gemeten. Actuele cijfers worden regelmatig gemeld door de vakbonden en het gevangeniswezen, onder meer via VRT NWS.
Moet een noodmatras ook brandvertragend zijn?
Ja. Een matras op de vloer brengt dezelfde brandlast in de cel als een matras op een bed, en ligt vaak dichter bij persoonlijke spullen en textiel. Gebruik voor extra slaapplaatsen dezelfde brandvertragende celmatrassen als voor de vaste bedden.
Welke matras is geschikt voor een gedeelde cel?
Een matras met een vloeistofdichte, gladde bekleding die snel te reinigen is, brandvertragend volgens een aantoonbare norm, en scheurvast genoeg voor de risico’s in die cel. Welke uitvoering het best past, hangt af van de verblijfsduur en het risicoprofiel.
Onze actieve sectoren
Klantencases
Contact
- +31 (0)251 – 315920
- info@deridderbv.nl
-
De Ridder Safe and Secure
Industrieweg 11b
1566 JN Assendelft
